Covid -19 zawtnak in dam hnu ah i ralrin ding a herhmi pawl…
Covid -19 zawtnak in dam hnu ah i ralrin ding a herhmi pawl…
(tihding le thinphan ding siloin kum upa deuh pawl caah i ralrin ding le caanhmaante in i check le sibawi i zohter ding)
Covid -19 zawtnak in a zawmi negative si cang hnu zong ah ralrin ding tampi a um tiah Vawlei cung ngandamnak bu - WHO nih thawng a thanh. Hi zawtnak in zawt lio ah virus nih cuap, lung le thluak hi tampi a hrawh khawh i dam hnu zong ah tha tein i zohkhenh le i thlop lo ahcun caan saupi ngandam lonak (long-term health problems) a chuah kho tiah a thanh.
Covid -19 zawtnak in a zawmi mi tam deuh cu zarh tlawmpal ah an dam dih. Asinain micheu khat mitlawm-u cu an dam hnu zong ah zawtfahnak tete a lang pah than. A tam deuh cu zarh 4 chung hrawng ah an dam nain kum upa deuh le zawtnak dang a kemh chihmi (comorbidity) pawl cu thabatnak, thawchuah i harhnak, ruhkhuafaknak, hliahcang fahnak, ttang fahnak, i hngelh khawh lonak, thahri fahnak, phinnak, luh fahnak, thil philhnak, lungtornak, thinphannak, lungmihnak tibantuk in tampi a cang kho.
Hi vialte hi i khamh khawhnak ah a bik in i zohkhenh le ningcangte in i check a hau mi hna pa 3 hna cu,
Lung (Heart) - Hi zawtnak nih lung chung i thahri (heart muscle) hi a hrawh khawh caah a caan caan ah i check i a herhmi si ding piak lo ahcun heart attack – lungtor zawtnak a chuah kho.
Cuap (Lung) - hi zawtnak nih cuap chung i thlizal fatete (tiny air sacs (alveoli) hi tampi a hrawh khawh caah caansau ahcun Pneumonia hmuh a fawi pin ah caansau thawhchuah harnak a chuah pi khawh caah i check le alveoli a rawkmi a tam ahcun a herh ning in i thlop a hau. Thawdawpchuah practice, thaw fakpi in luh le chuahter exercise tuah lengmang a hau.
Thluak (Brain) - hi zawtnak nih mino hmanh stroke timi zennak a chuahpi khawh, cun epileptic seizure timi tluk zawtnak, cun Guillain-Barré syndrome (GBS) (Ghee-YAN Bah-RAY tiah awchuah) hi mah pumchung i immune system-zawtnak dohtu nih mah pum lila doh i thahri -nerve pawl hrawh i paralysis timi zennak a chuah pi khawh pin ah brain fog le Parkinson's disease timi thluak tlau zawtnak in kutke therhnak le Alzheimer's disease timi tar zawtnak lungloh le thluak tlau zawtnak pawl dementia timi ngorfem thluatlau zawtnak pawl a chuah pi khawh.
Cun zawt lio ah antibody tamtuk luan in a chuahmi cu an thahri chung i cell le tissue a hrawh caah thikhalnak zong duhsah in a chuah kho i cu nih lungtor zawtnak le zennak a chuah pi khawh caah thi zong a caancaan ah i check lengmang a hau.
India ram ah Covid in a zaw i a dam thanmi mi tampi an check hna i a tam deuh paoh cu Thabatnak le thazaang thahrih der thawmnak (muscle weakness) hi a tam bik an cang. Aruang cu zawt lio ah thazaang pemi tirawl (nutrition) chanbau ruang le Oxygen a rak tum caah tissue pawl an rawk pah caah a si. India sibawi Dr. Raj K.Korra chimnak ahcun ti a telmi dah pawl pum chung ah a zatawk in din a hau i electrolytes timi leichung chuah mineral tidah a telmi pawl (electric a leih khomi) pawl potassium, calcium, Sodium, lemicroelements pawl hi kan pum ah a zatawk a um a hau a ti. Cuti pum hydrate (tidah um hnu ah) thate i dinh le mitkuh vuaite in ih le nifa lamlen tibantuk cawlcaanghnak pawl nih hi Covid zawtnak nih a chuahter mi thaksa thahri thazaang dernak le thabatnak kha a damter khawh tiah a chim.
Cu caah Covid zawtnak in a zawmi Upa deuh paohpaoh a bik in Kum 60 cung upa nih cun thla 6 ah voikhat maw voihnih tel hi cuap le lung, thi tibantuk i check ah hmailei zawtnak khamh khawh a si bantuk in daithlan lo in sibawi ton le zawtnak tuar lo ding in tuante in i check le i ralrin a hau.
Source: WHO i Dr. Janet Diaz interview ah a chimmi le, US-CDC (Centers for Disease Control and Prevention, USA) le Mayo Clinic USA chung in lakmi pawl an si.
Potassium a tammi eidin= banhla, Tawba senmi antam (beet-munla sen), Aloo (potato), pa, zil, bailep,
Calcium a tammi eidin= cawhnuk, cheese, yogurt, tofu, anhna hring, behrum, nut pawl (hru, mepe tbt)
Sodium a tammi eidin= celery, Tawba senmi antam (beet-munla sen), kingkuar, cheese, cite
Comments
Post a Comment