Motivation (1) Maslow's Hierarchy of Needs

 Motivation (1) 

Maslow's Hierarchy of Needs

"Lungthawhnak" MBA ah cawnmi a si.

Nifa kan nunnak ah Motivation timi ‘Lungthawhnak’ hi a herh ngaingai.

Lungthawhnak a um ahcun tuannak (action) ah a langhter. Kan lungthawhnak nih a kan nam tik ah tuahsernak le ruahnak ah a kan lem asiloah tinhmi (goal) phak khawh ding ah a kan dawh.

Lungthawhnak timi cu kan lungthin umtuning a si i thazaang thawngnak le thinlung hlauhnak in a khat. Cu nih cun tuah duhmi le tinhmi kha tlingter ding ah a forhfial. Kan caah harnak um hmanhsehlaw cu lungthawhnak nih cun biakkam hrennak (commitment) sang kha a phakter. Hi lunghtawhnak hi minung i kan lungput kan ziaza phun a si.

Minung paohpaoh hi kan lung a thawh a hau dih, zei rian paoh ah. Vawlei cung mifim zong nih hi lung thawhnak hi tampi an kherhhlai an kawl hnu ah theory tampi an chuah. Cu theory pawl nih cun minu ziaza kha tampi a theihter khawh i cun zei nih dah lungthawhnak a pek hna ti kha langhter. Theory tampi lak ah minthang mi theory pawl tlawmpal nih ka langhter lai.

Pakhatnak ah minthang bik theory cu “Maslow’s hierarchy of needs”, ti a si i American minthang, minung lungthin umtuning pawl cawnnak chimtu professor a si i 1970 ah a thi cang. Cu pa nih a hmuhmi cu Minung hi ruah khawh mi a herh hrimhrimmi (needs) thil Dot-nga nih lung a thawhter ti a si. Minung hi duh herhnak a um tik ah lungthawhnak a chuahter a ti. Pumpak tam deuh cu kan herhmi thil pawl hi tampi hngalh lo in kan um tawn. Minung hi herh baumi a ngei pengmi kan si i kan ngeih mi paoh hi kan lung kan i si bello (lungriam kho bello) a ti.

Cu pa nih cun minung kan herhmi hrimhrim (needs) hi dot nga in a then i a tangbik dot in tlingter thluamah a hau i a sangbik tiang phak a hau tiah a ti.

A tangbik dot ah

Dot-khatnak ah

Physiological: Takpum lei herhnak ah a herh bakmi Rawl, ti, umnak inn, ih le ihtinak. Hi pawl vialte kan hmuh lawng ah nun khawhnak ah a kan bawmh. Hi pawl vialte hmuh hlan ahcun zeidang thil zeihmanh a biapi lo.

Dot-hnihnak ah

Safety: Huhphennak – tihnungmi ral – ti, mei, thahnawnnak, accident khawndennak, hriamnam in thahnak, rian ngeihlonak, thleidannak ti bantuk pawl thinlung cawlcaanghnak (emotion) he a pehtlaimi pawl an si. Takpum herhmi dih in hi pahnihnak huhphennak hi a ra.

Dot-thumnak ah

Social (belongingness and love): Hi hawikomhnak le i tlaihchannak pawl. Minung hi nuamseih a duhmi phun kan si. Dawtnak, i duhnak, i pehtlaihnak tbt pawl herhbaunak a si. Takpum duhnak in thinlung duhnak in Zatlang nunnak pawl hi a dotdot in an biapi.

Dot-linak

Self-Esteem: Upatnak le cohlannak le theih hngalhnak – upat peknak le duhfahnak a si. Phun hnih in a um i mah le mah i upatnak le Mi upat peknak. Mah le mah i upatnak ah ka tuah khawh lai tiah zumhnak (self-confidence), teinak, zuamnak, man ngeihnak, zalonnak tbt an si. Mi upatnak ah an sining, an huham, an rank, an dirhmun, teinak laksawng hmuhmi tbt an si. Hi pawl cu rianpek, thangthat, lawmh, upat, cawisang tibantuk pawl in tlingter khawh a si.

Dot-nganak (a sang bik ah)

Self-actualization: Hi dirhmun cu a sang bik a si i Kawlram ahcun dot-li ning in a tling i mi vialte nih upat awk a tlakmi Pi Suu Kyi bantuk dir hmun phun khi a si.

Pumpak thangchonak, cawnnak, zuamcawhnak, thil ti khawhnak, thilsernak, zapi nih upatpeknak tbt an si i mah le mah vun i hngalhnak le mah le mah lung hun pemnak (realization) phak kha a si. Hi dot-nganak hi minung nih herhbaunak ah tinhmi a sang bik dir hmun a si. Hi dirhmun cu minung nih tuah kawhmi lam a ngeihmi a sannak hun hmuh (realize) khi a si. Pumpak ruahnak le hlawhtlingter a si i hi tiang phak khawh hi cu a har ko. Mi zapi ca ah santlaih le thahnem le zatlang nun, miphun le ram caah rinhchan awktlak simi dirhmun ah i zuam cio a si.

Dot-1 le 2 nak hi Takpum herhnak le Lungthin herhnak hi lenglei (externally) in a ra i a tangdot tiah auh an si. Dot 3, 4 le 5 hi a cungdot ti in an auh i Pumpak chung in (internally) in a rami an si.

Biafunnak ah pumpak cio nih takpum herhnak ah tlingte i zuam a si i cu hnu ah emotional- lungthin cawlcaangnak ah tlingter i zuam a si i cuticun a tang i a cung bik tiang phak khawh ding ah i zuam cio a si. Pakhat hnu pakhat tlingter cio a si. Cu herhbaunak a tling khawhnak ding ah i zuam cio a si i a tling khawh lo tik ah le tling khawhnak ding in lungthawhnak (motivation) timi a chuahter ti a si. Minung kan chanbaunak, kan tlam a tling lo nak zuam cawh in le cun santlai le rinchanh awk kan si khawhnak ah kan dir hmun a sang khawhnak cio ding ah lungthawhnak hi a chuahter. Lungthawhnak hi ngei cio hna usih!